Belgische kuub

Uit Oncyclopedia
Ga naar: navigatie, zoeken
Belgische kuub

De Belgische kuub (symbool bm³) is een veel gebruikte inhoudsmaat in België. Deze inhoudsmaat komt overeen met de inhoud van een Belgische kubus van 1 Belgische meter lang, breed en hoog. 1 bm³ of Belgische kuub komt overeen met 1000 bdm³ of 1000 Belgische liter. 1 Belgische kuub is ook gelijk aan 1.000.000 Belgische kubieke centimeter. De maat is niet eenduidig vastgelegd en het is dan ook niet mogelijk om de Belgische kuub om te rekenen naar de Nederlandse kuub. Wel kan gesteld worden dat er gemiddeld 8,5 Belgische kuubs in een Nederlandse kuub passen. De prijs van een Belgische kuub is overigens ook zo om en nabij 2/17e van de Nederlandse prijs.

Gebruik[bewerken]

De Belgische kuub wordt vooral toegepast in Wallonië, voornamelijk in de toeristische sector. Diverse bronnen geven aan dat het epicentrum van het ontstaan van de Belgische kuub gelegen is in Bérismenil, een pittoresk dorpje in de Waalse provincie Luxemburg. Meestal wordt de Belgische kuub toegepast bij het verstrekken van brandhout aan toeristen.

Opmerkelijk is dat de Belgische kuub een variabele inhoudsmaat is, afhankelijk van het aantal stooktoestellen aanwezig in de woning. Empirisch onderzoek heeft uitgewezen dat bij een woning met één enkel stooktoestel (kachel of open haard) toeristen meestal één Belgische kuub kachelhout of brandhout in rekening werd gebracht. Deze maat kwam in die situaties overeen met 4,25 m3 brandhout, terwijl bij vakantiewoningen met twee stooktoestellen dezelfde Belgische inhoudsmaat werd gehanteerd: één Belgische kuub hoewel in deze situatie 8,5 m3 werd gebruikt. Recapitulerend kan gesteld worden dat de toeristen het beste af zijn met zoveel mogelijk stoken van brandhout, aangezien er altijd maar 1 bm3 afgerekend hoeft te worden.

De hoeveelheid brandhout vervoerd door een Friese Valk in de eerste helft van de 17e eeuw

Buiten België wordt de Belgische kuub plaatselijk toegepast, voornamelijk in Nederland rond de Friese meren in de nabijheid van Lemmer. De inhoudsmaat wordt hier in de volksmond 'Belgyske kibbe' genoemd. Er wordt vanuit gegaan dat de Romeinse generaal Drusus rond 12 v.Chr. tijdens zijn campagne in Germania de Belgische kuub in deze regionen geïntroduceerd heeft. Weliswaar vertegenwoordigt de 'Belgisch kibbe' hier een significant kleinere inhoud. In bewaard gebleven teksten uit de 17e eeuw wordt geschreven over het transport van 69 bm3 Fries roggebrood in een 'valk'. Aangezien dit vaartuig een gemiddelde lengte van 6,5 meter heeft gaan diverse historici er dan ook vanuit dat er een kleinere inhoud gehanteerd is. Hierover heerst echter geen algemene consensus: uit recent empirisch onderzoek is gebleken dat een dergelijk transport met de juiste stapeltechnieken mogelijk zou moeten zijn.

Oorsprong[bewerken]

De gemiddelde hoeveelheid brandhout van een bm3 in het jaar 1367

De Belgische kuub vindt zijn oorsprong in het jaar -73. In deze periode zwaaide Julius Caesar de scepter in Gallia Belgica. Hij werkte in die tijd aan zijn poëtische meesterwerk "De Bello Gallico" waarin hij zijn escapades met jonge Belgische mannen beschreef. Het was duidelijk dat Julius zeer gecharmeerd was van de Belgen. Hij liet dat vooral blijken in zijn bekende uitspraken: "Tu quoque fili mi?” (vrij vertaald "Wil jij ook mijn vriendje zijn") en "horum omnium pulchrissimi sunt Belgae" ("van alle Galliërs zijn de Belgen het knapst"). Om zijn vriendschap te betuigen aan het Belgische volk voerde Caesar de "socialistische houtwet" van 32 juli -79 in. Deze wet verplichte het Romeinse koninkrijk om bij het verstrekken van brandhout aan Belgische burgers altijd gebruik te maken van dezelfde uniforme inhoudsmaat, namelijk de "singulus kubicus Belgicum" (SKB, later door Napoleon Bonaparte omgedoopt naar bm2). Daarbij was het niet toegestaan om meer dan 1 SKB te verstrekken, echter verplichte dezelfde wet de Romeinse overheid ook om burgers te voorzien van een door de burger zelf te bepalen hoeveelheid hout. Deze schijnbare tegenstelling leidde in -72 tot het variabel maken van de inhoudsmaat. Over de eeuwen heen zijn er vrij grote schommelingen geweest van de gemiddelde inhoud van de Belgische kuub, waarbij de bandbreedte heeft gelegen tussen de 2,61 en 179,82 Nederlandse kuub. Deze laatste waarde werd gehaald in de 14e eeuw toen er sprake was een ware plaag van de allesverwoestende "Xestobium rufovillosum", ofwel de bonte knaagkever, waarvan gevreesd werd dat deze binnen enkele jaren het volledige bossenbestand van België zou vernietigen, wat overigens helaas nooit gebeurd is.

Zie ook[bewerken]